Ile żyje szerszeń? Cykl życiowy i zachowanie
Gdy w pobliżu słychać niepokojący dźwięk skrzydeł owada, wielu obawia się najgorszego. Ile żyje szerszeń i jak się zachowuje? Proste odpowiedzi i przejrzyste informacje, które umieściliśmy poniżej pomogą Ci ocenić zagrożenie i podjąć odpowiednie działania zaradcze. To prawda, że szerszenie budzą w człowieku respekt. Jednak nie atakują ludzi bez powodu. Przeczytaj, jak wygląda cykl życiowy szerszenia i rozpoznaj jego zachowania!
Ile żyje szerszeń? Średnia długość życia i czynniki wpływające na przeżywalność
Jeśli chodzi o długość życia szerszenia robotnice żyją 3-5 tygodni, samce 2-4 tygodnie, a królowe szerszeni nawet 12 miesięcy. Skąd te różnice? Na fakt, ile żyje szerszeń wpływa głównie jego rola.
Robotnice, czyli sterylne samice (bez funkcji rozrodczych), odpowiadają za budowę gniazda i żywią się larwami. Ich cykl życia jest intensywny i ściśle związany z sezonem letnim. Po spełnieniu swojej funkcji giną, często jeszcze przed zakończeniem sezonu.
Samce szerszeni żyją zdecydowanie najkrócej – do 4 tygodni. Dlaczego tak krótko? Ich głównym zadaniem jest zapłodnienie młodych królowych i po zrealizowaniu tego zadania umierają.
Jak już wspomnieliśmy najbardziej długowieczne są królowe. Cykl życia królowej szerszeni może trwać nawet 1 rok. Po zapłodnieniu w okresie jesiennym wyszukują miejsce do zimowania – najczęściej są to dziuple, kłody obumarłych spróchniałych drzew, stare szopy, poddasza i inne miejsca, w których jest sucho i ciepło. Królowa po przetrwaniu zimy budzi się wiosną i rozpoczyna zakładanie nowej kolonii.
Jakie czynniki wpływają na to, ile żyje szerszeń?
- Klimat – im chłodniejsza jesień i zima, tym krótsze życie szerszeni;
- Dostępność pokarmu – braki w ilości pokarmu skracają życie tych owadów;
- Miejsce zimowania – jeśli królowa szerszeni znajdzie suche i ciepłe miejsce, kolonia przetrwa dłużej;
- Interwencje człowieka – niszczenie gniazd skraca cykl życia szerszeni.
Cykl życiowy szerszeni – od jaja do królowej
Każdy cykl życiowy szerszenia wygląda tak samo i rozpoczyna się od zapłodnionej samicy, która przetrwała zimę w stanie głębokiego spoczynku. Wczesną wiosną, gdy temperatura osiąga optymalny dla niej poziom, królowa staje się aktywna i przestępuje do rozrodu.
Pierwszym etapem jest złożenie jaj. Każde z nich ma kształt wydłużonego walca o długości ok. 1,5 mm. Następnie po kilku dniach z jaja wykluwa się larwa – miękka, biała, pozbawiona nóg. Larwy szerszeni przechodzą przez maksymalnie 5 stadiów larwalnych. W każdym z nich zwiększają swoją masę i długość, odżywiając się białkiem dostarczanym przez królową. Larwy nie są w stanie samodzielnie pobierać pokarmu, więc otrzymują go od królowej szerszeni (potem od robotnic) w strawionej formie.
Po zakończeniu fazy wzrostu larwa rozpoczyna fascynujący proces przemiany w poczwarkę – przędzie cienką przegrodę i zamyka się w komórce. W tym czasie zachodzą procesy morfogenezy, czyli tworzą się skrzydła, aparat gębowy, oczy złożone i egzoszkielet. Przemiana trwa ok. 2 tygodni i kończy się wykluciem dorosłego osobnika.
Pierwsze wyklute owady to robotnice, które przejmują obowiązki królowej i zaczynają opiekę nad kolejnym pokoleniem larw. W miarę, gdy kolejnych jaj przybywa gniazdo szerszeni powiększa się. Gdy dojdzie do punktu kulminacyjnego zaczynają pojawiać się formy płciowe, czyli trutnie (samce) oraz nowe królowe.
Gdy osobniki te osiągną dojrzałość płciową dochodzi do kopulacji. Samce giną krótko po zapłodnieniu młodych królowych, te natomiast przygotowują się do zimowania. W tym momencie doskonale widać, ile żyje szerszeń.
Dotychczasowa kolonia stopniowo obumiera, bo robotnice nie są w stanie pracować w niższych temperaturach, a stara królowa ginie ze starości lub wyziębienia. Tak więc cykl życia szerszenia trwa jeden sezon wegetacyjny – od marca do października.
Jak zachowuje się szerszeń? Terytorium, gniazda i agresja
Typowe zachowanie szerszenia z pozoru może wydawać się agresywne (zwłaszcza dla bojących się ich ludzi). Jednak są one w rzeczywistości bardzo zorganizowane i nastawione przede wszystkim na ochronę kolonii oraz zdobywanie pożywienia.
Szerszeń europejski prowadzi głównie dzienny tryb życia. Jeśli jednak znajduje się w pobliżu sztucznego światła, może być też aktywny w nocy. Szerszenie zaznaczają swoje terytoria feromonami, a w sytuacjach zagrożenia wysyłają sygnały alarmowe – mowa o zawisaniu nad celem, głośne intensywne buczenie skrzydeł oraz szybki lot spiralny.
Pamiętaj! Atak szerszenia następuje wyłącznie w wyniku prowokacji – np. zbliżenia się do gniazda lub wykonania gwałtownych ruchów w bliskich towarzystwie szerszenia. Zachowanie szerszenia europejskiego zależy też od momentu sezonu. Gdy kolonia jest mała są spokojniejsze, ale w okresie jesiennym zaczynają mocno bronić potomstwa i gromadzić zapasy, dlatego stają się bardziej agresywne.
Poruszmy jeszcze temat gniazda szerszenia, które różni się od gniazd os. Ma kształt zamkniętej kuli lub elipsoidy z charakterystycznym poziomym wejściem oraz kilkoma kondygnacjami wewnątrz. Tworzą je ze zmieszanego z enzymami drewna, które przekształca się w ten sposób w szarą masę papierową.
Czy szerszenie są niebezpieczne? Fakty i mity
Tak, zwłaszcza gdy odczuwają zagrożenie. Ale w kontekście tego, czy szerszeń jest niebezpieczny warto wziąć poprawkę na stereotypy. A te doprowadzają niektóre osoby do paniki nawet na sam dźwięk szerszenia.
Pamiętaj, że wbrew powszechnej opinii szerszenie:
- nie atakują bez prowokacji;
- nie są bardziej jadowite od innych owadów z tej grupy;
- nie są drapieżnikami skoncentrowanymi na ludziach.
Można powiedzieć, że szerszeń europejski jest wręcz zwolennikiem uciekania od człowieka. O jego obecności ludzie dowiadują się najczęściej przypadkiem, gdy odkryją na strychu lub w budynku gospodarczym ich gniazdo. Dlatego tak ważne jest zrozumienie, ile żyje szerszeń, w jakich warunkach i jak się zachowuje.
Dlaczego warto znać biologię i zachowanie szerszeni?
Łatwiej zaplanować działania prewencyjne, interwencje i uniknąć panicznego strachu przed tymi owadami. To prawda, że świadomość obecności gniazda szerszeni w pobliżu domu może wzbudzać niepokój, ale nie musi od razu prowadzić do paniki. W kontekście szerszeni i ludzi warto wspomnieć, że nie zawsze konieczne jest ich usuwanie. Jeśli zauważyłeś jednego osobnika gdzieś daleko w ogrodzie i nie zagraża on domownikom w żaden sposób, nie trzeba za wszelką cenę szukać gniazda.
Oczywiście kluczem do spokoju jest pozostawienie owadów w spokoju. Jednak w sytuacjach ulokowania kolonii blisko domu, mieszkania czy innych kluczowych obiektów, może być konieczne ich usunięcie. Zrozumienie ich aktywności oraz tego, ile żyje szerszeń, pomaga ustalić najlepszy moment usunięcia zagrożenia.
Pamiętaj jednak, że samodzielne ingerowanie w gniazdo szerszeni jest absolutnie niewskazane! Takie działania powinny być podejmowane jedynie przez wykwalifikowanych specjalistów od dezynsekcji, którzy mają doskonale opanowane metody oceny ryzyka i sposoby eliminacji gniazd szerszeni.
Jeśli potrzebujesz takiego profesjonalnego wsparcia skontaktuj się z nami i nie narażaj się na ewentualne zagrożenie! Nasi deratyzatorzy są gotowi do udzielenia Ci wsparcia w walce z szerszeniami.
Zadzwoń jeszcze dziś i zapewnij sobie spokój!
Jeśli problem ze szkodnikami występuje w Warszawie i jej okolicznych miejscowościach zapraszamy do zapoznania się z naszą ofertą https://prusator.pl lub skontaktuj się z nami od poniedziałku do piątku w godzinach 7:00-21:00 oraz w soboty od 9:00-15:00. Zadzwoń pod numer: 794-134-000 i ciesz się przestrzenią wolną od szkodliwych insektów i gryzoni.
Zaufaj nam jak setki innych zadowolonych klientów!
Jeśli problem ze szkodnikami występuje w innych miastach Polski nasi PARTNERZY lub FIRMY DDD Z RANKINGU chętnie Ci pomogą! Zapraszamy po szczegóły.
FAQ – Ile żyje szerszeń? Cykl życiowy i zachowanie szerszeni
Zastanawiasz się, jak długo żyje szerszeń i co wpływa na jego cykl życiowy? Czy szerszenie zimują, jak długo żyje królowa, a kiedy umierają robotnice? Poniższe odpowiedzi rozwiewają najczęstsze wątpliwości dotyczące długości życia i zachowań tych owadów.
Pytania i odpowiedzi
Czy szerszeń żyje długo?
Nie. Szerszenie nie należą do owadów długowiecznych. Robotnice żyją 3–4 tygodnie, samce kilka dni po kopulacji, a tylko zapłodniona królowa może dożyć do roku, jeśli przetrwa zimę w odpowiednim schronieniu.
Czy królowa szerszenia żyje najdłużej?
Tak. Królowa szerszenia żyje znacznie dłużej niż inne osobniki w kolonii. Jej cykl życia może trwać nawet 12 miesięcy, ponieważ jako jedyna zimuje i zakłada nowe gniazdo na wiosnę.
Czy szerszenie zimują?
Tak. Zimują wyłącznie zapłodnione królowe. Jesienią robotnice i samce giną z powodu zimna, a królowe szukają bezpiecznego miejsca, gdzie mogą przetrwać zimę w stanie hibernacji.
Czy szerszeń umiera po użądleniu?
Nie. Szerszeń nie umiera po użądleniu, ponieważ jego żądło nie ma haczyków. Może żadlić wielokrotnie, co czyni go skutecznym w obronie gniazda i podczas ataku na zagrożenie.
Czy samiec szerszenia żyje krótko?
Tak. Samce szerszeni żyją tylko kilka dni po kopulacji. Ich jedyną funkcją jest zapłodnienie królowej, po czym umierają, nie uczestnicząc dalej w życiu kolonii.
Czy szerszeń może żyć sam?
Tak. Samodzielnie funkcjonuje jedynie zapłodniona królowa na początku sezonu. Po przezimowaniu sama zakłada nowe gniazdo i opiekuje się pierwszym potomstwem do pojawienia się robotnic.
Czy szerszenie budują gniazdo co roku?
Tak. Każda nowa kolonia szerszeni buduje własne gniazdo. Po zimie zapłodniona królowa wybiera nowe miejsce i rozpoczyna budowę, którą kontynuują robotnice.
Czy szerszeń może przeżyć zimę?
Tak. Tylko zapłodniona królowa może przeżyć zimę, jeśli znajdzie odpowiednie schronienie. Wiosną budzi się i rozpoczyna tworzenie nowej kolonii.
Czy gniazdo szerszeni przetrwa kilka sezonów?
Nie. Gniazdo szerszeni jest jednoroczne. Po śmierci kolonii jesienią nie jest ponownie zasiedlane. Każda nowa kolonia buduje nowe gniazdo od podstaw.
Czy wszystkie szerszenie umierają jesienią?
Nie. Jesienią umierają samce i robotnice. Przeżywają jedynie zapłodnione królowe, które zimują i zakładają nowe gniazdo na wiosnę.
Czy larwa szerszenia rozwija się szybko?
Tak. Rozwój larwy szerszenia trwa zazwyczaj 2–3 tygodnie. Następnie przepoczwarza się w dorosłego osobnika, a cały cykl od jaja do imago zajmuje około miesiąca.
Czy szerszenie są aktywne nocą?
Nie. Szerszenie prowadzą dzienny tryb życia. Nocą pozostają w gnieździach i nie wykazują aktywności. Jedynie światło sztuczne może je przyciągnąć i zdezorientować.
Czy królowa szerszenia składa dużo jaj?
Tak. Królowa może złożyć od kilkuset do kilku tysięcy jaj w sezonie. Ilość jaj zależy od dostępności pożywienia, warunków atmosferycznych i tempa rozwoju kolonii.
Czy cykl życia szerszenia trwa cały rok?
Nie. Cały cykl życia kolonii trwa od wiosny do jesieni. Zimę przeżywa tylko zapłodniona królowa, która daje początek nowemu pokoleniu w następnym sezonie.
Czy szerszenie zakładają kolonie?
Tak. Szerszenie tworzyą jednoroczne kolonie z królową, robotnicami i samcami. Kolonia rozwija się od wiosny i zanika jesienią, kiedy środowisko staje się niekorzystne.
Czy szerszenie żyją w grupach?
Tak. Szerszenie to owady społeczne żyjące w grupach. W kolonii każdy osobnik ma przypisaną rolę, a współpraca zapewnia rozwój i obronę gniazda.
Czy szerszenie atakują bez powodu?
Nie. Szerszenie nie atakują bez powodu. Stają się agresywne tylko wtedy, gdy poczują zagrożenie gniazda lub są bezpośrednio niepokojone przez człowieka.
Czy szerszeń może użądlić kilka razy?
Tak. Szerszeń może użądlić wielokrotnie, ponieważ jego żądło nie pozostaje w ciele ofiary. To sprawia, że jest skuteczniejszy niż pszczoła, która żadli tylko raz.
Czy szerszenie giną z zimna?
Tak. Niskie temperatury jesieni i zimy powodują śmierć robotnic i samców. Tylko zapłodnione królowe są zdolne do przezimowania w odpowiednim schronieniu.
Czy można rozpoznać starą królową szerszeni?
Tak. Stara królowa szerszeni jest zwykle większa od innych osobników. Pod koniec sezonu może być osłabiona i mniej aktywna, co wskazuje na koniec jej cyklu życiowego.
Mamy nadzieję, że te odpowiedzi pomogły Ci lepiej zrozumieć cykl życia szerszeni. Jeśli podejrzewasz obecność gniazda lub potrzebujesz pomocy z jego usunięciem, skontaktuj się z profesjonalistami.
Autor – Redakcja Prusator.pl
